Άρθρα
27/01/2009
Προς μια νέα Πανευρωπαϊκή Οργάνωση Καταναλωτών
Του Δρα Λουκά Αριστοδήμου*


Η σημερινή κακή πραγματικότητα και η δυσμενής θέση του καταναλωτή
Πολλές φορές έχουμε εκφράσει τις ανησυχίες και την ενόχληση μας για το γεγονός ότι, διαχρονικά έχει διαμορφωθεί στην Κύπρο μια άδικη κατάσταση αγοράς μέσα από την οποία ευνοούνται τα ολιγοπώλια, τα μονοπώλια και τα μεγάλα οικονομικά συμφέροντα και η οποία λειτουργεί σε βάρος των συμφερόντων των καταναλωτών.

Αυτή η κατάσταση ευνοεί επίσης, σε μεγάλο βαθμό, την πολιτικοοικονομική διαπλοκή καθώς και την επιτηδειότητα κάποιων να βάλλουν χωρίς αναστολές, αφού τιμωρία δεν υπάρχει, χέρι στην τσέπη  και το μόχθο του πολίτη-καταναλωτή.

Βλέπουμε λοιπόν να παρατηρούνται φαινόμενα όπως:
• η έλλειψη διαφάνειας που οδηγεί πολλές φορές σε απάτες και σε  «συνεργασίες» τύπου καρτέλ.
• ο ανταγωνισμός σε πολλούς τομείς να πάσχει και να είναι νοθευμένος
• το κράτος είτε να μη θέλει, είτε να αδυνατεί να παίξει το ρόλο του λόγω δομικών και θεσμικών αδυναμιών και ελλείψεων, όταν δε, κάτω από πιέσεις και διαφαινόμενο πολιτικό κόστος, αποφασίσει να παρέμβει, είναι τόσο αργά που η τέτοια παρέμβαση είναι ανώφελη.

Ταυτόχρονα, όλοι γνωρίζουμε πως, δεν υπερβάλλουμε όταν εμείς φωνάζουμε πως ο κύπριος καταναλωτής ουδέποτε αποζημιώνεται. Ακόμα και όταν κάποιος, από υπερβάλλοντα ζήλο και αγανάκτηση για την αδικία που υφίσταται, αποφασίσει να διεκδικήσει μέσω της δικαιοσύνης το δίκιο του, η διαδικασία αποβαίνει ατελέσφορη και αναποτελεσματική και μόνο χάσιμο χρόνου και ψυχικό άγχος του αποφέρει. Αυτός είναι και ο λόγος που οι κύπριοι καταναλωτές σχεδόν ουδέποτε αποφασίζουν να προχωρήσουν σε τέτοιου είδους διαδικασία και που ακόμα αρνούνται να υπογράψουν τα παράπονα και τις καταγγελίες τους.

Η κατάσταση πραγμάτων δυστυχώς δεν είναι πολύ καλύτερη στις περισσότερες από τις χώρες μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ), κυρίως δε σ’ αυτές που έγιναν μέλη μαζί με την  Κύπρο ή μετά.

Ποιοι ευθύνονται για την κατάσταση αυτή
Για την κατάσταση αυτή σίγουρα ευθύνονται τα κράτη μέλη και η περί καταναλωτών πολιτική της ΕΕ, αλλά δεν είναι άμοιρες ευθυνών οι παραδοσιακές οργανώσεις καταναλωτών που, αφού έντεχνα εγκλωβίστηκαν από την πλουσιοπάροχη οικονομική ενίσχυση που εισέπρατταν (τώρα, λόγω κρίσης, τα πράγματα έγιναν πιο δύσκολα), έπαιξαν και συνεχίζουν να παίζουν το ρόλο που τους ορίζεται από τα κατεστημένα με τα οποία πολλές φορές ταυτίζονται ξεχνώντας τον πραγματικό πορισμό τους.

Παράλληλα μια σειρά από οργανώσεις καταναλωτών, όπως είναι στην Κύπρο η Παγκύπρια Ένωση Καταναλωτών και Ποιότητας Ζωής (Π.Ε.Κ.Ποι.Ζω), άδικα και με κριτήρια ξεπερασμένης νοοτροπίας που αγγίζουν τα όρια της διάκρισης, δεν τυγχάνουν καμιάς ή ελάχιστης οικονομικής στήριξης, προφανώς γιατί δεν συναίνεσαν και αρνούνται να συνταχθούν με τα κρατικά και τα ευρωπαϊκά καταστημένα.

Διαπιστώνοντας λοιπόν αυτή την σκληρή και άδικη πραγματικότητα στην οποία έχουν βρεθεί οι ευρωπαίοι καταναλωτές και οι οργανώσεις που γνήσια τους εκφράζουν και, προσμετρώντας και τις φοβερές επιπτώσεις της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης, της οποίας τα μεγάλα θύματα είναι πρώτιστα οι καταναλωτές, δεκαπέντε οργανώσεις καταναλωτών από διάφορες χώρες της ΕΕ, παλιές και νέες, μεγάλες και μικρές, ζήτησαν και είχαν στις 20 Ιανουαρίου 2009, συνάντηση στις Βρυξέλλες με εκπρόσωπο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και με αριθμό ευρωβουλευτών.

Θέμα της συνάντησης ήταν η υπό εκκόλαψη Λευκή Βίβλος για τη «Συλλογική Αποζημίωση» των καταναλωτών και ο ρόλος που πρέπει να αποδοθεί θεσμικά στις οργανώσεις των καταναλωτών. Την Κύπρο στην συνάντηση αυτή εκπροσώπησε με σημαντικές εισηγήσεις η Π.Ε.Κ.Ποι.Ζω με τον πρόεδρο της.

Ανάγκη αποτελεσματικών Θεσμών και ρόλος στις Οργανώσεις Καταναλωτών
Εμείς, πέρα από την επισήμανση της αναγκαιότητας προώθησης της δημιουργίας της Λευκής Βίβλου, τονίσαμε πως, εκτός από οδηγίες, νόμους κανονισμούς κλπ, χρειάζεται να δημιουργηθούν, μέσα από μικρούς, ευέλικτους και χαμηλού κόστους θεσμούς συνθήκες ούτως ώστε με απλές σύντομες και χωρίς κόστος για τον καταναλωτή διαδικασίες, αυτός να αποζημιώνεται πραγματικά και σε ουσιώδη χρόνο.

Επίσης τονίσαμε τον σημαντικό ρόλο που έχουν να παίξουν οι οργανώσεις των καταναλωτών, όχι μόνο αυτών που σήμερα ευνοούνται, αλλά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να βρει τρόπους να ακούει τη φωνή όλων των άλλων τις οποίες και να ενισχύει κατά τρόπο δίκαιο.

 Απόφαση για μια νέα Πανευρωπαϊκή Οργάνωση Καταναλωτών           
Οι οργανώσεις που παρευρέθησαν στις πιο πάνω συναντήσεις, είχαν ειδική μεταξύ τους συνάντηση στην οποία έγινε από κάθε εκπρόσωπο παρουσίαση της κατάστασης των καταναλωτικών κινημάτων στις χώρες που εκπροσωπήθηκαν.

Οι εκπρόσωποι των δεκαπέντε οργανώσεων αφού ανάλυσαν και συζήτησαν τα προβλήματα και τις αδυναμίες του καταναλωτικού κινήματος τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο και αφού εξέφρασαν την απογοήτευση τους γιατί:
• στην υφιστάμενη Οργάνωση σε ευρωπαϊκό επίπεδο επικρατεί μια απαράδεχτα κλειστή και εσωστρεφής κατάσταση,
• αυτή η κατάσταση περιορίζει τον πλουραλισμό και την πολυφωνία,
• μονοπωλεί την εκπροσώπηση που είναι βασικό δικαίωμα των καταναλωτών,
• εν πολλοίς αυτή η όλη δράση της δεν είναι ικανοποιητικά αποτελεσματική,
• δεν εκφράζει τους ευρωπαίους καταναλωτές στη μεγάλη τους πλειοψηφία
• αντί να ασχολείται με τα σοβαρά καθημερινά προβλήματα και την  επίλυση τους, σπαταλά χρόνο και χρήμα μόνο για δημοσιεύσεις και εκπαίδευση,
αποφάσισαν και συνυπέγραψαν τα ακόλουθα:

1. Τη δημιουργία νέας Πανευρωπαϊκής Οργάνωσης Καταναλωτών
2. Την πρόσκληση για συμμετοχή στις συζητήσεις για τον πιο πάνω σκοπό όλων των ενδιαφερόμενων οργανώσεων από όλες τις χώρες μέλη
3. Να ανοίξουν ένα διάλογο για τη διαμόρφωση της φιλοσοφίας, των σκοπών και στόχων, της στρατηγικής, της οργανωτικής δομής, του προγράμματος δράσεων, του προϋπολογισμού και των μέσων χρηματοδότησης της
4. Βαρύτητα και προτεραιότητα θα δοθεί στην ανάληψη δράσεων και υποβολή προτάσεων προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ευρωκοινοβούλιο που να στοχεύουν στην επίλυση προβλημάτων και στη δημιουργία συνθηκών πραγματικής και ουσιαστικής προστασίας των καταναλωτών και που να συμβάλλουν στη βελτίωση της ποιότητας ζωής όλων των ευρωπαίων πολιτών.

*Πρόεδρος της Παγκύπριας Ένωσης Καταναλωτών και Ποιότητας Ζωής


Copyright @ 2009-2019. Design & Development by Cytacom Solutions Ltd
 
Hosted by