Άρθρα
17/05/2007
Τι Πρέπει να Γνωρίζω για το Ευρώ;
Της Δρος Δήμητρας Βαλιαντή*


Πότε θα υιοθετηθεί το ευρώ ως εθνικό νόμισμα της Κύπρου;
Η εισαγωγή του ευρώ ως το εθνικό μας νόμισμα είναι σχεδόν πραγματικότητα, αφού η Κύπρος ικανοποιεί όλα τα κριτήρια σύγκλισης. Έτσι, από την 1η Ιανουαρίου 2008 το ευρώ θα αντικαταστήσει τη λίρα και θα καταστεί το νόμισμα του Κύπριου πολίτη, ομοίως με άλλα 315 εκατομμύρια Ευρωπαίους.

Ποίο είναι το σύμβολο του ευρώ;
Το σύμβολο του ευρώ είναι το γράμμα έψιλον με μια διπλή εγκάρσια γραμμή - €. Το σύμβολο παραπέμπει στο πρώτο γράμμα της λέξης Ευρώπη, ενώ η διπλή γραμμή τονίζει τη σταθερότητα του νομίσματος.

Ποία θα είναι τα χαρτονομίσματα και τα κέρματα του ευρώ;
Τα χαρτονομίσματα θα είναι σε αξίες των 5, 10, 20, 50, 100, 200 και 500 ευρώ. Τα κέρματα θα είναι σε αξίες των 1, 2, 5, 10, 20, 50 λεπτά και 1 και 2 ευρώ.

Οι δύο όψεις των χαρτονομισμάτων είναι κοινές για όλες της χώρες της Ευρωζώνης. Η μια όψη όλων των κερμάτων είναι κοινή για όλες τις χώρες, ενώ η άλλη όψη (που λέγεται εθνική όψη) φέρει εθνικά σύμβολα της κάθε χώρας.

Στην εθνική όψη των «Κυπριακών» κερμάτων αξίας 1 και 2 ευρώ θα απεικονίζεται το είδωλο από τον Πωμό, στα κέρματα αξίας 10, 20, 50 λεπτά το καράβι της Κερύνειας και στα κέρματα αξίας 1, 2, και 5 λεπτά το αγρινό. Όλα τα χαρτονομίσματα και κέρματα (ανεξάρτητα από την εθνική τους όψη) του ευρώ γίνονται δεκτά σε όλες τις πιο κάτω χώρες. Έτσι, εάν ήδη διαθέτετε ευρώ από ταξίδια σας στο εξωτερικό, θα μπορείτε να τα χρησιμοποιήσετε και στην Κύπρο.

Που θα μπορώ να χρησιμοποιήσω το ευρώ;
Eκτός από την Κύπρο, το ευρώ ανεξάρτητα από την εθνική όψη, μπορεί να χρησιμοποιηθεί για όλες τις συναλλαγές:
• Στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης που έχουν σαν εθνικό τους νόμισμα το ευρώ, δηλαδή το Βέλγιο, τη Γερμανία, την Ισπανία, τη Γαλλία, την Ιρλανδία, την Ιταλία, το Λουξεμβούργο, την Ολλανδία, την Αυστρία, την Πορτογαλία, τη Σλοβενία, τη Φιλανδία και το 2008 τη Μάλτα.
• Σε χώρες εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης αλλά που έχουν υιοθετήσει το ευρώ ως εθνικό νόμισμα, δηλαδή το Μονακό, το Βατικανό και το San Marino.
• Στο Saint-Pierre-et-Miquelon και στο Mayotte, όπου το ευρώ είναι το επίσημο νόμισμα.
• Στην Αντόρα, το Κόσσοβο και το Μαυροβούνιο, όπου το ευρώ είναι de facto εθνικό νόμισμα.
• Σε διάφορους τουριστικούς προορισμούς.
Από τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν έχουν υιοθετήσει το ευρώ στην Αγγλία, στη Δανία και στη Σουηδία.

Μέχρι πότε μπορώ να χρησιμοποιώ τη λίρα;
Η λίρα μπορεί να χρησιμοποιείται μέχρι την 31η Ιανουαρίου 2008. Για ένα μήνα από την εισαγωγή του ευρώ, δηλαδή από την 1η μέχρι την 31η Ιανουαρίου 2008, θα ισχύει περίοδος παράλληλης κυκλοφορίας της λίρας και του ευρώ, κατά την οποία και τα δύο νομίσματα θα γίνονται αποδεκτά στις συναλλαγές. Πληρώνοντας όμως με λίρες, κατά την περίοδο αυτή, θα δίνονται ρέστα μόνο σε ευρώ.

Από την 1η Φεβρουαρίου 2008, η λίρα δεν θα αποτελεί πια νόμιμο κυκλοφορούν χρήμα και έτσι δεν θα γίνεται αποδεκτή στις συναλλαγές. Όλες οι συναλλαγές θα γίνονται πια μόνο σε ευρώ. Έτσι, στις συναλλαγές σας κατά τον Ιανουάριο του 2008 χρησιμοποιήστε όλα τα χαρτονομίσματα και κέρματα σε λίρες που έχετε στην κατοχή σας.

Τι θα γίνει τα χαρτονομίσματα και τα κέρματα σε λίρες που θα έχουν μείνει στην κατοχή μου;
Από την 1η Ιανουαρίου 2008 οι τράπεζες και τα συνεργατικά πιστωτικά ιδρύματα θα ανταλλάζουν τις λίρες με ευρώ, χωρίς χρέωση, για έξη μήνες από την εισαγωγή του (δηλαδή μέχρι το τέλος Ιουνίου 2008). Μετά την περίοδο αυτή, η ανταλλαγή θα μπορεί να γίνεται μόνο από την Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου. Η περίοδος ανταλλαγής θα είναι 10 χρόνια για τα χαρτονομίσματα και 2 χρόνια για κέρματα.

Τι θα κάνω με τα χαρτόσημα σε λίρες;
Τα χαρτόσημα σε λίρες δεν θα ισχύουν από την 1η Ιανουαρίου 2008. Μπορούν όμως να ανταλλάσσονται με χαρτόσημα σε ευρώ μέχρι την 31η Ιανουαρίου 2008.

Τι θα κάνω με τα γραμματόσημα σε λίρες;
Τα γραμματόσημα σε λίρες δεν θα ισχύουν από την 1η Ιανουαρίου 2008. Μπορούν όμως να ανταλλάσσονται με γραμματόσημα με διπλή αναγραφή ή με χαρτόσημα σε ευρώ μέχρι την 31 Δεκεμβρίου 2007.

Από που μπορώ να εφοδιαστώ με ευρώ;
Από την 1η Ιανουαρίου 2008 το κοινό μπορεί να εφοδιαστεί με ευρώ από τις τράπεζες και τα συνεργατικά πιστωτικά ιδρύματα που θα ανταλλάζουν τις λίρες με ευρώ, χωρίς χρέωση μέχρι το τέλος Ιουνίου 2008. Επίσης, από τα μεσάνυκτα τις 31ης Δεκεμβρίου 2007, το κοινό μπορεί να εφοδιαστεί με ευρώ από το τις Αυτόματες Ταμειακές Μηχανές (ΑΤΜ), οι οποίες θα δίνουν πια μόνο ευρώ και όχι λίρες. Ο αριθμός κάρτας και το pin number θα παραμείνουν τα ίδια. Σε περίπτωση που έχετε ήδη στην κατοχή σας ευρώ από ταξίδια σας στο εξωτερικό, θα μπορείτε να τα χρησιμοποιείτε και στην Κύπρο.

Πως θα μετατρέπεται η λίρα σε ευρώ; Πως θα γίνει η στρογγυλοποίηση;
Η μετατροπή θα γίνει με βάση την αμετάκλητη ισοτιμία κλειδώματος όπως αυτή θα καθοριστεί στις 10 Ιουλίου 2007. Όσον αφορά το θέμα της στρογγυλοποίησης των τιμών κατά τον υπολογισμό μετατροπής, υπάρχουν Κανονισμοί της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που πρέπει να ακολουθούν οι επιχειρήσεις, με σκοπό τη διασφάλιση της αμεροληψίας των στρογγυλοποιήσεων.

Συγκεκριμένα, η μετατροπή θα γίνεται με τη διαίρεση του ποσού σε λίρες με την αμετάκλητη ισοτιμία κλειδώματος χρησιμοποιώντας και τα έξη δεκαδικά ψηφία. Το ποσό σε ευρώ που θα προκύπτει θα στρογγυλοποιείται στη συνέχεια σε δύο δεκαδικά σημεία προς το πλησιέστερο λεπτό. Το ποσό στρογγυλοποιείται προς τα κάτω όταν το τρίτο δεκαδικό είναι 4 ή μικρότερο και προς τα πάνω όταν είναι 5 ή μεγαλύτερο.

Για παράδειγμα, αν υποθέσουμε ότι η τιμή μετατροπής είναι 1 ευρώ = 0,585274 τότε, τα ακόλουθα ποσά σε λίρες μετατρέπονται σε ευρώ με τον εξής τρόπο:

£ 10 / 0,585274 = € 17,086014 και στρογγυλοποιείται σε € 17,09
εφόσον το τρίτο δεκαδικό (€ 17,086014) είναι μεγαλύτερο του 5, στρογγυλοποιούμε το δεύτερο δεκαδικό προς τα πάνω, δηλαδή € 17,09.

£ 1.50 / 0,585274 = € 2,562902 και στρογγυλοποιείται σε € 2,56
εφόσον το τρίτο δεκαδικό (€ 2,562902) είναι μικρότερο του 4, στρογγυλοποιούμε το ποσό προς τα κάτω, δηλαδή € 2,56.

Τι είναι η διπλή αναγραφή των τιμών;
Από την 1η Σεπτεμβρίου 2007 μέχρι τις 30 Ιουνίου 2008, η τελική τιμή των προϊόντων (περιλαμβανομένου και του ΦΠΑ) και η τελική τιμή παροχής υπηρεσιών θα πρέπει να αναγράφεται σε λίρες και ευρώ. Η διπλή αναγραφή θα γίνεται όταν η τιμή είναι σε πινακίδες εντός του καταστήματος, ή στα ίδια τα προϊόντα, σε κουπόνια αγορών ή εκπτώσεων, σε τιμοκαταλόγους, σε προσφορές, σε διαφημίσεις, στο συνολικό ποσό σε αποδείξεις ή τιμολόγια αγοράς προϊόντων ή υπηρεσιών και στα τελικά υπόλοιπα στις καταστάσεις τραπεζικών λογαριασμών. Με αυτόν τον τρόπο, οι καταναλωτές θα μπορούν να εξοικειωθούν με το νέο τους νόμισμα.

Πού δεν θα υπάρχει διπλή αναγραφή τιμών;
Με βάση το Νόμο για την εισαγωγή του ευρώ δεν είναι αναγκαστική η διπλή αναγραφή στις ακόλουθες περιπτώσεις:
. Σε χειρόγραφες αποδείξεις λιανικής πώλησης.
• Για ποσά που φαίνονται σε ετικέτες από ηλεκτρονικές ζυγαριές.
• Για ποσά μικρότερα του ενός cent της λίρας, τα οποία είναι σε τιμοκαταλόγους ή διαφημίσεις.
• Σε ψηφιακές απεικονίσεις τιμών.
• Σε εισιτήρια λεωφορείων.
• Σε αεροπορικά και ατμοπλοϊκά εισιτήρια.
• Σε παρκόμετρα.
• Σε αυτόματες μηχανές πώλησης.
• Σε προπληρωμένες κάρτες κινητής τηλεφωνίας και καρτοτηλεφώνων.
• Στις ακόλουθες μηχανές του Ταχυδρομείου: ηλεκτρονικές ζυγαριές, συστήματα αντικειμένων, μηχανές προπληρωμής ταχυδρομικών τελών και αυτόματες μηχανές πώλησης αυτοκόλλητων ετικετών γραμματοσήμων.

Τι θα γίνει με τους τραπεζικούς μου λογαριασμούς (τρεχούμενους, καταθέσεις κλπ) ;
Οι τραπεζικοί λογαριασμοί θα συνεχίσουν να λειτουργούν. Δεν χρειάζεται το κοινό να ανοίξει άλλο λογαριασμό σε ευρώ, αφού την 1η Ιανουαρίου 2008 όλοι οι τραπεζικοί λογαριασμοί σε λίρες θα μετατραπούν αυτόματα σε ευρώ χωρίς χρέωση. Η μετατροπή θα γίνει με βάση την αμετάκλητη ισοτιμία κλειδώματος και τους κανονισμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη στρογγυλοποίηση.

Τι θα γίνει με τις τραπεζικές εντολές για πληρωμές, σταθερές εντολές και τα δάνειά μου;
Από την 1η Ιανουαρίου 2008, όλες οι τραπεζικές εντολές για πληρωμή (πχ δόσεις δανείου, πιστωτικής κάρτας, ΑΗΚ, ΑΤΗΚ, Υδατοπρομήθεια κτλ) σε λίρες θα συνεχίσουν να ισχύουν αλλά θα γίνονται πια σε ευρώ. Η μετατροπή θα γίνει με βάση την αμετάκλητη ισοτιμία κλειδώματος και τους κανονισμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη στρογγυλοποίηση.

Τι θα γίνει σε σχέση με υφιστάμενα συμβόλαια και συμφωνίες;
Η αντικατάσταση της λίρας από το ευρώ δεν αποτελεί λόγο λύσης ή ακύρωσης των συμβολαίων ή των συμφωνιών. Τα συμβόλαια και οι συμφωνίες (πχ συμφωνίες δανείου, ασφάλειες, ενοικιαστήρια, εργοδότισης κλπ) θα συνεχίσουν να ισχύουν. Τα ποσά σε λίρες που αναφέρονται σε συμβόλαια και συμφωνίες θα μετατραπούν σε ευρώ. Η μετατροπή θα γίνει με βάση την αμετάκλητη ισοτιμία κλειδώματος και τους κανονισμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη στρογγυλοποίηση.

Τι θα γίνει με τις επιταγές σε λίρες;
Από την 1η Ιανουαρίου 2008 δεν επιτρέπεται η έκδοση επιταγών σε λίρες, αλλά μόνο σε ευρώ. Έτσι, οι τράπεζες θα προμηθεύσουν έγκαιρα τους πελάτες τους με καινούρια βιβλιάρια επιταγών σε ευρώ, έτσι ώστε να μπορούν να εκδίδουν επιταγές σε ευρώ από την 1η Ιανουαρίου 2008.

Επιταγές σε λίρες που φέρουν ημερομηνία έκδοσης πριν το 2008 θα μπορούν να πληρωθούν με το αντίστοιχο ποσό σε ευρώ εντός 6 μηνών. Για παράδειγμα, μια επιταγή σε λίρες που εκδόθηκε στις 31 Δεκεμβρίου 2007, θα μπορεί να πληρωθεί μέχρι το τέλος Ιουνίου 2008. Όσες επιταγές όμως φέρουν ημερομηνία έκδοσης από την 1η Ιανουαρίου 2008 και μετά δεν θα ισχύουν ως επιταγές.

Τι θα γίνει με το μισθό ή τη σύνταξή μου;
Οι μισθοί και οι συντάξεις δεν θα μειωθούν με την εισαγωγή του ευρώ. Απλώς, το ποσό που είναι σε λίρες θα μετατραπεί και θα πληρώνεται στο αντίστοιχο ποσό σε ευρώ.

Θα αυξηθούν οι τιμές των προϊόντων προς τα πάνω;
Κανονικά οι τιμές δεν πρέπει να αυξηθούν εξαιτίας της εισαγωγής του ευρώ. Κάποια προϊόντα μικρής χρηματικής αξίας δυνατόν να σημειώσουν μικρή αύξηση, λόγω στρογγυλοποίησης προς τα πάνω. Επίσης, εξαιτίας της εξάλειψης του συναλλαγματικού κόστους, αναμένεται ότι οι τιμές κάποιων εισαγόμενων προϊόντων από χώρες της Ευρωζώνης θα μειωθεί, λόγω των εξοικονομήσεων στις συναλλαγματικές διαφορές που θα προκύψουν.

Τι έγινε σε άλλες χώρες που υιοθέτησαν το ευρώ;
Η εμπειρία από το πρώτο κύμα εισαγωγής του ευρώ έδειξε ότι δεν υπήρχε ουσιαστική μεταβολή στον πληθωρισμό (δηλαδή στις τιμές). Το φαινόμενο της στρογγυλοποίησης προς τα πάνω παρατηρήθηκε εκεί που το εθνικό νόμισμα είχε χαμηλότερη αξία από το ευρώ (όπως στη Ελλάδα και την Ιταλία). Στις χώρες, ειδικά στην Ιρλανδία, όπου το εθνικό νόμισμα είχε πιο ψηλή αξία από το ευρώ (όπως και στην περίπτωση της Κύπρου), το φαινόμενο ήταν πολύ περιορισμένο. Επίσης έρευνες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έδειξαν ότι η στρογγυλοποίηση είχε πολύ μικρή πληθωριστική επίπτωση, της τάξης του 0.2%, ενώ περιορίστηκε σε ορισμένα μόνο είδη (πχ εστιατόρια και ποτά). Επίσης η λήψη προληπτικών μέτρων και ενημέρωση του κοινού βοήθησε.

Σε τι θα με βοηθήσει το ευρώ ως καταναλωτή;
• Ο Κύπριος θα μπορεί να ταξιδέψει σε χώρες όπου χρησιμοποιείται το ευρώ (όπως στην κοντινή Ελλάδα), χωρίς να πρέπει να μπαίνει στην ταλαιπωρία να αλλάζει συνάλλαγμα, αφού θα χρησιμοποιείται το ίδιο νόμισμα.
• Ο καταναλωτής θα μπορεί στα ταξίδια του να συγκρίνει πιο εύκολα τις τιμές των προϊόντων με αυτές της χώρας του, αφού θα υπάρχει το ίδιο νόμισμα. Με αυτόν τον τρόπο θα ενδυναμωθεί ο ανταγωνισμός προς όφελος των καταναλωτών.
• Οι γονείς, που έχουν παιδία φοιτητές σε χώρες όπου χρησιμοποιείται το ευρώ, δεν θα αναγκάζονται να αλλάζουν συνάλλαγμα και να πληρώνουν κόστος μετατροπής συναλλάγματος.
• Το βασικό επιτόκιο των τραπεζών και των πιστωτικών ιδρυμάτων θα είναι το Εuribor, το οποίο είναι πιο χαμηλό από το υφιστάμενο που χρησιμοποιείται στην Κύπρο. Έτσι, θα μειωθούν τα επιτόκια, δημιουργώντας πιο ευνοϊκές συνθήκες δανεισμού.
• Εξαιτίας της εξάλειψης του συναλλαγματικού κόστους, αναμένεται ότι οι τιμές κάποιων εισαγόμενων προϊόντων από χώρες της Ευρωζώνης θα μειωθεί.

Τι να πρέπει να κάνω;
• Ενημερώσου.
• Παρακολούθα τη διπλή αναγραφή των τιμών στα προϊόντα που αγοράζεις.
• Αν εντοπίσεις κάποιο πρόβλημα στη νομιμότητα των τιμών, τότε κάνε καταγγελία στο Ευρωπαρατηρητήριο.

* Η Δρ Δήμητρα Βαλιαντή είναι μέλος του Δ.Σ. της Π.Ε.Κ.Ποι.Ζω


Copyright @ 2009-2019. Design & Development by Cytacom Solutions Ltd
 
Hosted by